ދަރިންގެ ކިބައިގައި ޖަޒުބާތީ ހޭލުންތެރިކަން އުފެއްދުމަކީ، އެކުދިންނަށް އޯގާތެރިކަމާއި އެހެން މީހުންގެ އިހުސާސްތައް ދެނެގަންނަން ދަސްކޮށްދީ، މުޅި އުމުރަށް ކާމިޔާބު މީހަކަށް ހެދުމަށް އެހީތެރިވެދޭނެ ކަމެކެވެ.

ކުދިންނަށް ޖަޒުބާތީ ގޮތުން ހޭލުންތެރިވުން މުހިންމުވަނީ ކީއްވެ؟

ޖަޒުބާތުތަކަށް އިހުތިރާމްކުރަން ދަސްކޮށްދިނުމަކީ ބެލެނިވެރިއެއްގެ ހައިސިއްޔަތުން ކުރަންޖެހޭ އެންމެ މުހިންމު މަސައްކަތެވެ. މައިންބަފައިން އެކަކު އަނެކަކަށް އަދި ދަރިންނަށް އިހުސާސްތަކާއެކު މުއާމަލާތްކުރާނަމަ، އެކުދިންގެ ނަފްސާނީ ދުޅަހެޔޮކަން އިތުރުވެ، ގުޅުންތައް ބަދަހިވެ، މަސައްކަތުގެ މައިދާނުގައި ވެސް ކާމިޔާބު ލިބޭނެއެވެ.

ކުދިން ބިނާކުރުމުގައި މުހިންމު ބައެއް އުސޫލުތައް:

1. ނަމޫނާ ދައްކާށެވެ: ކުދިން ދަސްކުރަނީ ބުނާ ބަހަކަށްވުރެ ބޮޑަށް ކުރާ އަމަލުންނެވެ. ތިމާގެ އަމަލުން ޖަޒުބާތުތައް ރަނގަޅު ގޮތުގައި ބޭނުންކުރަން ނޭނގޭނަމަ، ކުދިންވެސް އެކުދިންގެ އިހުސާސްތަކަށް އިހުތިރާމެއް ނުކުރާނެއެވެ.

2. ދަރިންގެ ކިބައިން ދަސްކުރާށެވެ: ކުދިންނަކީ ފިތުރަތުންވެސް އެހެން މީހުންގެ އިހުސާސްތައް ދެނެގަތުމުގެ ގާބިލުކަން ހުންނަ ބަޔެކެވެ. އެކުދިންގެ ވާހަކަ އަޑުއަހާ، އެކުދިންގެ ފަރާތުން ކަންކަން ދަސްކުރުމުން އާއިލާގެ ތެރޭގައި އިހުތިރާމް އިތުރުވާނެއެވެ.

3. މާޒީ ތަކުރާރުވިޔަ ނުދޭށެވެ: ކުޑައިރު ތިމާގެ ބެލެނިވެރިން ބުނި ބައެއް ވާހަކަތަކުގެ ސަބަބުން ތިމާގެ ހިތުގައި ޖެހިފައި ހުރެދާނެއެވެ. އެފަދަ ކަންކަން ތިމާގެ ދަރިންނާ މެދު ނުކުރުމަށް ސަމާލުވާށެވެ.

4. އަމިއްލަ ނަފްސަށް އަޅާލާށެވެ: ހިތްހަމަނުޖެހިފައި ތިބޭ ބެލެނިވެރިންނަށް ބޮޑުވަނީ ހިތްހަމަނުޖެހޭ ކުދިންނެވެ. އެހެންކަމުން ދަރިން ދުޅަހެޔޮކޮށް ބޮޑުކުރުމަށްޓަކައި ބެލެނިވެރިޔާގެ އަމަލާއި ސިއްހަތު ރަނގަޅުކުރުން މުހިންމެވެ.

5. މައާފަށް އެދުމަށް އަވަސްވެގަންނާށެވެ: ކުށެއް ކުރެވުމުން ދަރިންގެ ކިބައިން މައާފަށް އެދުމަކީ، އެކުދިންނަށް ކުރާނެ ނޭދެވޭ އަސަރުތައް ކުޑަކޮށްދޭނެ ކަމެކެވެ.

އުމުރުގެ އެކި މަރުހަލާތަކުގައި ދިމާވާ ކަންކަމަށް ޖަޒުބާތީ ގޮތުން ހައްލު ހޯދުން:

- ކަނު އަނދިރިދެކެ ބިރުގަތުން: ކުއްޖާ ބިރުގަންނަ ވަގުތު އެކަމަށް އޯގާތެރިކަމާއެކު ވިސްނައިދީ، ދެމީހުން ގުޅިގެން ހައްލެއް ހޯދާށެވެ (މިސާލަކަށް: ރޭގަނޑު ދިއްލާ ބައްތިއެއް ބޭނުންކުރުން).

- މާބޮޑަށް އަމުރުވެރިވުން: ކުއްޖާ މީހުންނަށް މާބޮޑަށް އަމުރުވެރިވާނަމަ ނުވަތަ މީހުންނަށް ފާޑުކިޔާނަމަ، "އަހަރެން ގަޔައެއް ނުވޭ މީހަކު އަހަރެންނާ ތިގޮތަށް ވާހަކަދެއްކުމުން" ފަދަ ބަސްތަކުން ތިމާގެ އިހުސާސްތައް ހާމަކުރާށެވެ. އަދި އެހެން މީހުންނާ މެދު އޯގާތެރިވުމަށް ބާރުއަޅާށެވެ.

- ރުޅިގަދަވުން (Temper tantrums): ކުއްޖާ ރުޅިއައިސްގެން ހަޅޭއްލަވައި ހަދާނަމަ، އެކަމަށް މާބޮޑު ސަމާލުކަމެއް ނުދީ ދޫކޮށްލުމަކީ ޖަޒުބާތީ ގޮތުން ހޭލުންތެރިކުރުވުމަށް ރަނގަޅު ގޮތެކެވެ. މީގެ ސަބަބުން، ރުޅިއައިސްގެން ކަންކަން ހާސިލުނުކުރެވޭނެކަން ކުއްޖާއަށް ދަސްވާނެއެވެ.

- ދަހިވެތިކަން: ކުއްޖާ ފެންނަހާ އެއްޗަކަށް ބޭނުންވާނަމަ، އެއީ ކުއްޖާގެ ހިތުގައި އުފެދިފައިވާ ހުސްކަމެއް ފޫބައްދަން ކުރާ ކަމެއްތޯ ބަލާށެވެ. ކުއްޖާއަށް ބޭނުންވާ ލޯތްބާއި އަޅާލުން އެންމެ ފުރިހަމައަށް ލިބޭތޯ ސުވާލުކޮށްލާށެވެ.

- ބަލަހައްޓައިގެން ހުރުން: ކުއްޖަކު ތަފާތު ސިފައެއް ހުރި މީހަކަށް ބަލަހައްޓައިގެން ހުންނަނަމަ، އެކަމަށް ހުރަސްއެޅުމުގެ ބަދަލުގައި އެމީހެއްގެ ހާލަތާ މެދު ކުއްޖާއާ ވާހަކަދައްކާށެވެ. އެމީހުންނަށް އެހީތެރިވެވޭނީ ކިހިނެއްތޯ ވިސްނައިދީ، އޯގާތެރިކަން ދަސްކޮށްދޭށެވެ.

ބެލެނިވެރިންނަށް ހަމަޖެހިލަން ކުޑަ ވަގުތުކޮޅެއް އަމިއްލަ ނަފްސަށް ހުސްކޮށްލުން

ދަރިން ބެލުމުގައި ވަރުބަލިވެ، ކެތްތެރިކަން ކުޑަވާ ވަގުތުތަކުގައި:

1. ކުއްޖާއަށް ނުރައްކަލެއް ނުވާނެ ފަދަ ރައްކާތެރި ތަނެއްގައި ބައިންދާށެވެ.

2. ފެންވަރާލައި ނުވަތަ ފުންކޮށް ނޭވާލައި ހަށިގަނޑު ހަމަޖައްސާލާށެވެ.

3. ތިމާގެ އަމިއްލަ ނަފްސަށް އިހުސާސްވަމުންދާ ކަންކަމަށް ސަމާލުކަން ދީ، ހަމަޖެހެންދެން މަޑުކޮށްލާށެވެ.

ފުރާވަރުގެ ކުދިންނާއި ޖަޒުބާތީ ހޭލުންތެރިކަން

މުރާހިގު އުމުރަކީ އާއިލާތަކަށް ގޮންޖެހުން ބޮޑު ދުވަސްވަރެކެވެ. ހޯރމޯންތަކަށް އަންނަ ބަދަލުތަކުގެ ސަބަބުން ކުދިންގެ މިޒާޖަށް ބަދަލު އާދެއެވެ. މި ދުވަސްވަރު ކުދިންނާއެކު އޮންނަ ގުޅުން ދެމެހެއްޓުމަށް ބައެއް އިރުޝާދުތައް:

- ޒިންމާތަކެއް ހަވާލުކުރާށެވެ: ކުދިންނަށް ކުރަން އެނގޭ ފަދަ މަސައްކަތެއް ނުވަތަ ޒިންމާއެއް ހަވާލުކުރުމުން އެކުދިންގެ އަމިއްލަ ނަފްސަށް އޮންނަ އިތުބާރު ބޮޑުވާނެއެވެ.

- މާބޮޑަށް "ކޫލް" ބެލެނިވެރިއަކަށް ވާން ނޫޅޭށެވެ: ކުދިން ރުއްސުމަށްވުރެ ބޮޑަށް، އެކުދިންނަށް ބޭނުންވާ މަގުދެއްކުމަށް އިސްކަންދޭށެވެ. ކުއްޖާގެ ފަރާތުން ހިތްދަތި ބަހެއް ބުނި ނަމަވެސް، އެކަން ޒާތީކަމަކަށް ނަގައި ނިންމުންތަކަށް އަސަރުކުރިޔަ ނުދޭށެވެ.

- މައާފަށް އެދޭށެވެ: ކުޑަ ކަމެއްގައިވެސް ކުށެއް ކުރެވުމުން މައާފަށް އެދުމަކީ، ކުއްޖާއަށް އިހުތިރާމްކުރާކަން ހާމަވާނެ ކަމެކެވެ.

- ލޯބި ދިނުމުގައި ދަހިވެތިނުވާށެވެ: ކުދިން ކުރާ ކަންކަމާ ހިތްހަމަނުޖެހުނު ނަމަވެސް، އެކުދިންދެކެ ލޯބިވާކަން އަބަދުވެސް އިހުސާސްކޮށްދޭށެވެ.

އަޑުއަހާނެ ހިތެއް ހޯދާށެވެ

ބެލެނިވެރިކަމުގެ މަސްއޫލިއްޔަތުތަކުން ވަރުބަލިވާ ވަގުތު، ތިމާގެ ޝަކުވާތައް އަޑުއަހާލާނެ ރަހުމަތްތެރިއަކު ނުވަތަ އާއިލާ މީހަކު ހޯދާށެވެ. ބޭނުންވަނީ ނަސޭހަތެއް ނޫނެވެ؛ ހަމައެކަނި ހިތުގެ އުދާސްތައް ބޭރުކޮށްލާނެ ފުރުސަތެކެވެ.

ފުރާވަރުގެ ކުދިންގެ މައްސަލަތަކަށް ޖަޒުބާތީ ހައްލު

ކުދިން އިސްތަށިގަނޑު ކުލަކުރުން، ބަސްނޭހުން، ނުވަތަ ސޯޝަލް މީޑިއާގައި މާގިނަ ވަގުތު ހޭދަކުރުން ފަދަ ކަންކަމަކީ މި އުމުރުގައި އާންމު ކަންކަމެވެ. މިއީ ބެލެނިވެރިންނަށް އުނދަގޫ ކަންތައްތަކެއް ނަމަވެސް، މިއީ ހެދިބޮޑުވުމުގެ ތަބީއީ މަރުހަލާއެކެވެ.

ކުދިންނާ މެދު ނުރުހުން ފާޅުކުރުމުގެ ބަދަލުގައި، އެކުދިންގެ އިހުސާސްތައް ދެނެގަތުމަށް މަސައްކަތްކުރާށެވެ. "އަހަރެންނަށް އިހުސާސްވަނީ..." މިފަދަ ބަސްތަކުން ތިމާގެ ކަންބޮޑުވުންތައް ހިއްސާކުރާށެވެ. ކުއްޖާގެ މަގާމުގައި ހުރެ ވިސްނާލުމުން، އެކުދިން އެފަދަ އަމަލެއް ކުރަނީ ކީއްވެގެންކަން ދެނެގަންނަން ފަސޭހަވާނެއެވެ.

އެންމެ ފަހު ކަމަކަށް، އެކަކު އަނެކަކަށް ބޭނުންވަނީ ކޮން ކަންތައްތަކެއްތޯ ސާފުކޮށް އަހާށެވެ. ދެފަރާތުންވެސް ބޭނުންވާ ކަންކަމުގެ ލިސްޓެއް ހަދައި، އެކަކު އަނެކަކަށް އިހުތިރާމާއެކު އެއްބަސްވުންތަކަކަށް އާދެވިދާނެއެވެ.